1. Những dòng code đầu tiên

Mình tiếp xúc với máy tính khá sớm nhưng hồi đó chủ yếu là để chơi game. Từ mấy game đơn giản như Nông Trại 24h cho đến TDK hay 3Q Củ Hành, phần lớn thời gian rảnh của mình đều ngồi trước màn hình máy tính.
Đến năm lớp 11, mình mới lần đầu biết đến lập trình thông qua Pascal với cái IDE xanh lè khá “đau mắt”. Nhưng cũng từ đó mình bắt đầu thấy hứng thú với cảm giác giải quyết vấn đề bằng code. Từ những bài tập nhỏ cho đến các thuật toán đơn giản, mọi thứ lúc đó đều khá mới và thú vị với mình.

Cách tải và cài đặt Free Pascal cho máy tính miễn phí, nhanh chóng - Thegioididong.com

Điều khiến mình quyết định nghiêm túc với ngành này không hẳn là vì “đam mê công nghệ”, mà là vì mình thấy nó có sự rõ ràng. Mình biết nếu muốn tiến bộ hơn thì cần học gì, làm gì và trình độ bản thân đang ở đâu.
So với nhiều ngành khác, lập trình cho mình cảm giác khá công bằng. Những năm đầu mình có thể tập trung nhiều vào kỹ thuật, kỹ năng và khả năng tự học thay vì phải quá giỏi giao tiếp hay xây dựng quan hệ.

2. Khoảng thời gian mông lung

Dù thích công nghệ nhưng thời gian đầu đại học mình vẫn khá mông lung. Mình không rõ sau này sẽ theo hướng nào, công việc thực tế ra sao hay bản thân có thật sự phù hợp với nghề này không.
Có thời gian mình đi hỏi khá nhiều người để hiểu hơn về ngành. Đồng thời mình cũng thử tìm hiểu nhiều mảng khác nhau như mobile, web, desktop app, database hay AI để xem bản thân phù hợp với thứ gì hơn.
Khoảng thời gian đó tuy hơi lan man nhưng giúp mình có cái nhìn tổng quan hơn về ngành lập trình và hiểu mình thích gì.

Sau khi tìm hiểu nhiều hướng khác nhau, mình quyết định bắt đầu với frontend vì dễ tiếp cận hơn và có thể nhìn thấy kết quả khá nhanh. Hai công nghệ mình dành nhiều thời gian nhất lúc đó là React và Next.js.
Cách học của mình khá đơn giản: làm nhiều mini project, thiếu gì thì tự mò thêm, gặp lỗi thì sửa tiếp. Có những project clone từ Youtube, cũng có những cái tự nghĩ ra rồi tự triển khai theo cách riêng.
Khoảng thời gian đó giúp mình cải thiện khá nhiều về tư duy tự học và khả năng tự giải quyết vấn đề.

Sau khi tốt nghiệp, mình bắt đầu công việc đầu tiên với vị trí frontend sử dụng React và Next.js. Nhờ đã dành khá nhiều thời gian tự học trước đó nên việc bắt nhịp với công việc thực tế không quá khó.
Điều khác biệt lớn nhất giữa đi học và đi làm là cách suy nghĩ khi code. Lúc còn học, phần lớn mình làm một mình nên sai thì sửa lại là xong. Nhưng khi đi làm thì mọi thứ cần cẩn thận hơn vì còn liên quan đến team, maintain và sản phẩm thực tế.
Ngoài frontend, mình cũng bắt đầu tìm hiểu thêm về backend để hiểu hệ thống vận hành như thế nào thay vì chỉ nhìn từ phía giao diện.

Nhìn lại thì hành trình đến với lập trình của mình không có gì quá đặc biệt. Phần lớn là tự học, tự mò và tiến bộ dần theo thời gian.
Hiện tại mọi thứ cũng đã khác khá nhiều so với thời điểm mình bắt đầu. Các công cụ AI, chat hay agent giúp việc học và tìm tài liệu dễ hơn trước rất nhiều. Người mới bây giờ có thể tiếp cận kiến thức nhanh hơn nếu biết tận dụng tốt những công cụ đó.
Tuy nhiên, mình nghĩ điều quan trọng nhất vẫn là khả năng tự học và kiên nhẫn với quá trình của bản thân. Vì cuối cùng thì công cụ chỉ giúp đi nhanh hơn, còn đi được bao xa vẫn phụ thuộc vào chính mình.